Pháp luật

Xác định tài sản chung của vợ chồng

Tài sản chung của vợ chồng là gì? Xác định tài sản chung của vợ chồng như thế nào? Làm sao để phân chia tài sản trước lúc kết hôn?

Tài sản chung của vợ chồng là gì?

Tài sản chung của vợ chồng được quy định tại Điều 33 Luật hôn nhân gia đình năm 2014 cụ thể như sau:

Điều 33. Tài sản chung của vợ chồng
một. Tài sản chung của vợ chồng gồm tài sản do vợ, chồng tạo ra, thu nhập do lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng và thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân, trừ trường hợp được quy định tại khoản một Điều 40 của Luật này; tài sản mà vợ chồng được thừa kế chung hoặc được tặng cho chung và tài sản khác mà vợ chồng thỏa thuận là tài sản chung.
Quyền sử dụng đất mà vợ, chồng mang được sau lúc kết hôn là tài sản chung của vợ chồng, trừ trường hợp vợ hoặc chồng được thừa kế riêng, được tặng cho riêng hoặc mang được thông qua giao dịch bằng tài sản riêng.
2. Tài sản chung của vợ chồng thuộc sở hữu chung hợp nhất, được sử dụng để bảo đảm nhu cầu của gia đình, thực hiện nghĩa vụ chung của vợ chồng.
3. Trong trường hợp ko mang căn cứ để chứng minh tài sản mà vợ, chồng đang mang tranh chấp là tài sản riêng của mỗi bên thì tài sản đó được coi là tài sản chung.

Theo hướng dẫn bởi Điều 9 và Điều 10 Nghị định 126/2014/NĐ-CP cụ thể

Điều 9. Thu nhập hợp pháp khác của vợ, chồng trong thời kỳ hôn nhân
một. Khoản tiền thưởng, tiền trúng thưởng xổ số, tiền trợ cấp, trừ trường hợp quy định tại Khoản 3 Điều 11 của Nghị định này.
2. Tài sản mà vợ, chồng được xác lập quyền sở hữu theo quy định của Bộ luật Dân sự đối với vật vô chủ, vật bị chôn giấu, bị chìm đắm, vật bị đánh rơi, bị xem nhẹ, gia súc, gia cầm bị thất lạc, vật nuôi dưới nước.
3. Thu nhập hợp pháp khác theo quy định của pháp luật.
Điều 10. Hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng của vợ, chồng
một. Hoa lợi phát sinh từ tài sản riêng của vợ, chồng là sản vật tự nhiên mà vợ, chồng mang được từ tài sản riêng của mình.
2. Lợi tức phát sinh từ tài sản riêng của vợ, chồng là khoản lợi mà vợ, chồng thu được từ việc khai thác tài sản riêng của mình.

Cách xác định tài sản chung của vợ chồng

Như vậy một tài sản được coi là tài sản chung của vợ chồng nếu nó được hình thành từ việc kết hôn hợp pháp và những nguyên nhân sau:
– Tài sản hình thành do công sức lao động của vợ, chồng trong thời kỳ hôn nhân. Điều này mang nghĩa, sau lúc đăng ký kết hôn thì tài sản vợ chồng mang được do mình kinh doanh, do mình đi làm…. Thì đương nhiên được coi là tài sản chung. Dù tài sản đó chỉ do một người làm ra sau lúc đăng ký kết hôn
– Vợ, chồng được người khác tặng cho chung trong thời kỳ hôn nhân.Điều này thường xảy ra lúc vợ, chồng được cha mẹ tặng cho tài sản.
– Tài sản mà vợ, chồng mang được từ trước lúc đăng ký kết hôn nhưng vợ, chồng đồng ý đưa tài sản đó vào tài sản chung của vợ chồng. Chẳng hạn như trước lúc kết hôn người chồng mang mua một mảnh đất đứng tên riêng người chồng, sau lúc kết hôn người chồng tiến hành làm sổ đỏ đứng tên hai vợ chồng. Việc đồng ý làm sổ đỏ đứng tên hai vợ chồng đồng nghĩa với việc người chồng đã chấp nhận gộp tài sản riêng của mình vào khối tài sản chung của vợ chồng.

Thu nhập hợp khác khác của vợ, chồng trong thời kỳ hôn nhân
Khoản một điều 33 Luật hôn nhân gia đình năm 2014, mang quy định về tài sản chung của vợ chồng trong đó nói tới thu nhập hợp pháp khác của vợ chồng trong thời kỳ hôn nhân? Vậy thu nhập hợp pháp khác ở đây là gì? Căn cứ quy định tại Điều 9, Nghị định 126/2014/NĐ-CP quy định yếu tố một số điều và biện pháp thi hành luật hôn nhân gia đình năm 2014 thu nhập hợp pháp khác của vợ chồng trong thời kỳ hôn nhân bao gồm:
– Khoản tiền thưởng, tiền trúng thưởng xổ số, tiền trợ cấp, trừ trường hợp Khoản trợ cấp, ưu đãi mà vợ, chồng được nhận theo quy định của pháp luật về ưu đãi người mang công với cách mạng; quyền tài sản khác gắn ngay lập tức với nhân thân của vợ, chồng
– Tài sản mà vợ, chồng được xác lập quyền sở hữu theo quy định của Bộ luật Dân sự đối với vật vô chủ, vật bị chôn giấu, bị chìm đắm, vật bị đánh rơi, bị xem nhẹ, gia súc, gia cầm bị thất lạc, vật nuôi dưới nước
– Thu nhập hợp pháp khác theo quy định của pháp luật.
Như vậy thu nhập mà vợ, chồng mang được từ những nguồn như trên đều được coi là tài sản chung của vợ chồng, vợ chồng mang quyền chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản chung đó như nhau.

Chia tài sản chung của vợ chồng

Thông thường việc chia tài sản chung của vợ chồng (hình thành trong quá trình hôn nhân) do hai vợ chồng tự thoả thuận hoạc do toà án giải quyết. Tuy nhiên, việc chia tài sản chung phải tuân thủ một số quy định sau theo luật hôn nhân gia đình 2014

Điều 38. Chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân
một. Trong thời kỳ hôn nhân, vợ chồng mang quyền thỏa thuận chia một phần hoặc toàn bộ tài sản chung, trừ trường hợp quy định tại Điều 42 của Luật này; nếu ko thỏa thuận được thì mang quyền yêu cầu Tòa án giải quyết.
2. Thỏa thuận về việc chia tài sản chung phải lập thành văn bản. Văn bản này được công chứng theo yêu cầu của vợ chồng hoặc theo quy định của pháp luật.
3. Trong trường hợp vợ, chồng mang yêu cầu thì Tòa án giải quyết việc chia tài sản chung của vợ chồng theo quy định tại Điều 59 của Luật này.
Điều 39. Thời điểm mang hiệu lực của việc chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân
một. Thời điểm mang hiệu lực của việc chia tài sản chung của vợ chồng là thời điểm do vợ chồng thỏa thuận và được ghi trong văn bản; nếu trong văn bản ko xác định thời điểm mang hiệu lực thì thời điểm mang hiệu lực được tính từ ngày lập văn bản.
2. Trong trường hợp tài sản được chia mà theo quy định của pháp luật, giao dịch liên quan tới tài sản đó phải tuân theo hình thức nhất định thì việc chia tài sản chung của vợ chồng mang hiệu lực từ thời điểm việc thỏa thuận tuân thủ hình thức mà pháp luật quy định.
3. Trong trường hợp Tòa án chia tài sản chung của vợ chồng thì việc chia tài sản chung mang hiệu lực kể từ ngày bản án, quyết định của Tòa án mang hiệu lực pháp luật.
4. Quyền, nghĩa vụ về tài sản giữa vợ, chồng với người thứ ba phát sinh trước thời điểm việc chia tài sản chung mang hiệu lực vẫn mang giá trị pháp lý, trừ trường hợp những bên mang thỏa thuận khác.
Điều 40. Hậu quả của việc chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân
một. Trong trường hợp chia tài sản chung của vợ chồng thì phần tài sản được chia, hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng của mỗi bên sau lúc chia tài sản chung là tài sản riêng của vợ, chồng, trừ trường hợp vợ chồng mang thỏa thuận khác. Phần tài sản còn lại ko chia vẫn là tài sản chung của vợ chồng.
2. Thỏa thuận của vợ chồng quy định tại khoản một Điều này ko làm thay đổi quyền, nghĩa vụ về tài sản được xác lập trước đó giữa vợ, chồng với người thứ ba.
Điều 41. Chấm dứt hiệu lực của việc chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân
một. Sau lúc chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân, vợ chồng mang quyền thỏa thuận chấm dứt hiệu lực của việc chia tài sản chung. Hình thức của thỏa thuận được thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 38 của Luật này.
2. Kể từ ngày thỏa thuận của vợ chồng quy định tại khoản một Điều này mang hiệu lực thì việc xác định tài sản chung, tài sản riêng của vợ chồng được thực hiện theo quy định tại Điều 33 và Điều 43 của Luật này. Phần tài sản mà vợ, chồng đã được chia vẫn thuộc sở hữu riêng của vợ, chồng, trừ trường hợp vợ chồng mang thỏa thuận khác.
3. Quyền, nghĩa vụ về tài sản phát sinh trước thời điểm chấm dứt hiệu lực của việc chia tài sản chung vẫn mang hiệu lực, trừ trường hợp những bên mang thỏa thuận khác.
4. Trong trường hợp việc chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân được thực hiện theo bản án, quyết định mang hiệu lực của Tòa án thì thỏa thuận chấm dứt hiệu lực của việc chia tài sản chung phải được Tòa án công nhận.
Điều 42. Chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân bị vô hiệu
Việc chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân bị vô hiệu lúc thuộc một trong những trường hợp sau đây:
một. Ảnh hưởng nghiêm trọng tới tiện dụng của gia đình; quyền, tiện dụng hợp pháp của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc ko mang năng lực lao động và ko mang tài sản để tự nuôi mình;
2. Nhằm trốn tránh thực hiện những nghĩa vụ sau đây:
a) Nghĩa vụ nuôi dưỡng, tiếp tế;
b) Nghĩa vụ bồi thường thiệt hại;
c) Nghĩa vụ thanh toán lúc bị Tòa án tuyên bố phá sản;
d) Nghĩa vụ trả nợ cho cá nhân, tổ chức;
đ) Nghĩa vụ nộp thuế hoặc nghĩa vụ tài chính khác đối với Nhà nước;
e) Nghĩa vụ khác về tài sản theo quy định của Luật này, Bộ luật dân sự và quy định khác của pháp luật mang liên quan.

Căn cứ xem xét phân chia tài sản chung

lúc toà án xem xét phân chia tài sản chung cần xem xét trường hợp những bên mang thoả thuận về tài sản hay ko? Trường hợp ko mang tài sản thì phân chia theo quy định cụ thể theo điều 59 luật hôn nhân gia đình 2014 và điều 7 Thông tư liên tịch 01/2016/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BTP như sau:

Điều 59. Nguyên tắc giải quyết tài sản của vợ chồng lúc ly hôn
một. Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo luật định thì việc giải quyết tài sản do những bên thỏa thuận; nếu ko thỏa thuận được thì theo yêu cầu của vợ, chồng hoặc của hai vợ chồng, Tòa án giải quyết theo quy định tại những khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại những điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này.
Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo thỏa thuận thì việc giải quyết tài sản lúc ly hôn được áp dụng theo thỏa thuận đó; nếu thỏa thuận ko đầy đủ, rõ ràng thì áp dụng quy định tương ứng tại những khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại những điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này để giải quyết.
2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng mang tính tới những yếu tố sau đây:
a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;
b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động mang thu nhập;
c) Bảo vệ tiện dụng chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để những bên mang điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập;
d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.
3. Tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật, nếu ko chia được bằng hiện vật thì chia theo giá trị; bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật mang giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phải thanh toán cho bên kia phần chênh lệch.
4. Tài sản riêng của vợ, chồng thuộc quyền sở hữu của người đó, trừ trường hợp tài sản riêng đã nhập vào tài sản chung theo quy định của Luật này.
Trong trường hợp mang sự sáp nhập, trộn lẫn giữa tài sản riêng với tài sản chung mà vợ, chồng mang yêu cầu về chia tài sản thì được thanh toán phần giá trị tài sản của mình đóng góp vào khối tài sản đó, trừ trường hợp vợ chồng mang thỏa thuận khác.
5. Bảo vệ quyền, tiện dụng hợp pháp của vợ, con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc ko mang năng lực lao động và ko mang tài sản để tự nuôi mình.
6. Tòa án nhân dân tối cao chủ trì phối hợp với Viện kiểm sát nhân dân tối cao và Bộ Tư pháp hướng dẫn Điều này.

Điều này được hướng dẫn bởi Điều 7 Thông tư liên tịch 01/2016/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BTP

Điều 7. Nguyên tắc giải quyết tài sản của vợ chồng lúc ly hôn
một. Vợ chồng lúc ly hôn mang quyền tự thỏa thuận với nhau về toàn bộ những vấn đề, trong đó mang cả việc phân chia tài sản. Trường hợp vợ chồng ko thỏa thuận được mà mang yêu cầu thì Tòa án phải xem xét, quyết định việc áp dụng chế độ tài sản của vợ chồng theo thỏa thuận hay theo luật định, tùy từng trường hợp cụ thể mà Tòa án xử lý như sau:
a) Trường hợp ko mang văn bản thỏa thuận về chế độ tài sản của vợ chồng hoặc văn bản thỏa thuận về chế độ tài sản của vợ chồng bị Tòa án tuyên bố vô hiệu toàn bộ thì áp dụng chế độ tài sản của vợ chồng theo luật định để chia tài sản của vợ chồng lúc ly hôn;
b) Trường hợp mang văn bản thỏa thuận về chế độ tài sản của vợ chồng và văn bản này ko bị Tòa án tuyên bố vô hiệu toàn bộ thì áp dụng những nội dung của văn bản thỏa thuận để chia tài sản của vợ chồng lúc ly hôn. Đối với những vấn đề ko được vợ chồng thỏa thuận hoặc thỏa thuận ko rõ ràng hoặc bị vô hiệu thì áp dụng những quy định tương ứng tại những khoản 2, 3, 4, 5 Điều 59 và những điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật hôn nhân và gia đình để chia tài sản của vợ chồng lúc ly hôn.
2. lúc giải quyết ly hôn nếu mang yêu cầu tuyên bố thỏa thuận về chế độ tài sản của vợ chồng bị vô hiệu thì Tòa án xem xét, giải quyết đồng thời với yêu cầu chia tài sản của vợ chồng lúc ly hôn.
3. lúc chia tài sản chung của vợ chồng lúc ly hôn, Tòa án phải xác định vợ, chồng mang quyền, nghĩa vụ về tài sản với người thứ ba hay ko để đưa người thứ ba vào tham gia tố tụng với tư cách người mang quyền lợi, nghĩa vụ liên quan. Trường hợp vợ, chồng mang quyền, nghĩa vụ về tài sản với người thứ ba mà họ mang yêu cầu giải quyết thì Tòa án phải giải quyết lúc chia tài sản chung của vợ chồng. Trường hợp vợ chồng mang nghĩa vụ với người thứ ba mà người thứ ba ko yêu cầu giải quyết thì Tòa án hướng dẫn họ để giải quyết bằng vụ án khác.
4. Trường hợp áp dụng chế độ tài sản của vợ chồng theo luật định để chia tài sản của vợ chồng lúc ly hôn thì tài sản chung của vợ chồng về nguyên tắc được chia đôi nhưng mang tính tới những yếu tố sau đây để xác định tỷ lệ tài sản mà vợ chồng được chia:
a) “Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng” là tình trạng về năng lực pháp luật, năng lực hành vi, sức khỏe, tài sản, năng lực lao động tạo ra thu nhập sau lúc ly hôn của vợ, chồng cũng như của những thành viên khác trong gia đình mà vợ chồng mang quyền, nghĩa vụ về nhân thân và tài sản theo quy định của Luật hôn nhân và gia đình. Bên gặp nan giải hơn sau lúc ly hôn được chia phần tài sản nhiều hơn so với bên kia hoặc được ưu tiên nhận loại tài sản để bảo đảm duy trì, ổn định thị trường của họ nhưng phải phù hợp với hoàn cảnh thực tiễn của gia đình và của vợ, chồng.
b) “Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung” là sự đóng góp về tài sản riêng, thu nhập, làm việc gia đình và lao động của vợ, chồng trong việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Người vợ hoặc chồng ở nhà chăm sóc con, gia đình mà ko đi làm được tính là lao động mang thu nhập tương đương với thu nhập của chồng hoặc vợ đi làm. Bên mang công sức đóng góp nhiều hơn sẽ được chia nhiều hơn.
c) “Bảo vệ tiện dụng chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để những bên mang điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập” là việc chia tài sản chung của vợ chồng phải bảo đảm cho vợ, chồng đang hoạt động nghề nghiệp được tiếp tục hành nghề; cho vợ, chồng đang hoạt động sản xuất, kinh doanh được tiếp tục được sản xuất, kinh doanh để tạo thu nhập và phải thanh toán cho bên kia phần giá trị tài sản chênh lệch. Việc bảo vệ tiện dụng chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và hoạt động nghề nghiệp ko được ảnh hưởng tới điều kiện sống tối thiểu của vợ, chồng và con chưa thành niên, con đã thành niên nhưng mất năng lực hành vi dân sự.
Ví dụ: Vợ chồng mang tài sản chung là một chiếc ô tô người chồng thực hiện xe xe taxi trị giá 400 triệu đồng và một shop tạp hóa người vợ đang kinh doanh trị giá 200 triệu đồng. lúc giải quyết ly hôn và chia tài sản chung, Tòa án phải xem xét giao shop tạp hóa cho người vợ, giao xe ô tô cho người chồng để họ tiếp tục kinh doanh, tạo thu nhập. Người chồng nhận được phần giá trị tài sản lớn hơn phải thanh toán cho người vợ phần giá trị là 100 triệu đồng.
d) “Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng” là lỗi của vợ hoặc chồng vi phạm quyền, nghĩa vụ về nhân thân, tài sản của vợ chồng dẫn tới ly hôn.
Ví dụ: Trường hợp người chồng mang hành vi bạo lực gia đình, ko chung thủy hoặc phá tán tài sản thì lúc giải quyết ly hôn Tòa án phải xem xét yếu tố lỗi của người chồng lúc chia tài sản chung của vợ chồng để đảm bảo quyền, tiện dụng hợp pháp của vợ và con chưa thành niên.
5. Giá trị tài sản chung của vợ chồng, tài sản riêng của vợ, chồng được xác định theo giá thị trường tại thời điểm giải quyết sơ thẩm vụ việc.
6. lúc giải quyết chia tài sản lúc ly hôn, Tòa án phải xem xét để bảo vệ quyền, tiện dụng hợp pháp của vợ, con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc ko mang năng lực lao động và ko mang tài sản để tự nuôi mình.
Ví dụ: lúc chia nhà ở là tài sản chung và là chỗ ở duy nhất của vợ chồng, trong trường hợp ko chia được bằng hiện vật thì Tòa án xem xét và quyết định cho người vợ hoặc chồng trực tiếp nuôi con chưa thành niên, con bị hạn chế hoặc mất năng lực hành vi dân sự nhận hiện vật và thanh toán giá trị tương ứng với phần tài sản được chia cho người chồng hoặc vợ nếu người vợ hoặc chồng mang yêu cầu.

Xem thêm: tiếp tế cho con

Nguồn : Tổng hợp

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button