Hỏi đáp

Vỉa Hầu Là Gì – Nghĩa Của Từ Lò Dọc Vỉa Trong Tiếng Việt

Từ là đơn vị sẵn sở hữu trong tiếng nói của một dân tộc. Từ là đơn vị nhỏ nhất, cấu tạo ổn định, mang nghĩa hoàn chỉnh, được tiêu dùng để cấu thành nên câu. Từ sở hữu thể làm tên gọi của sự vật (danh từ), chỉ những hoạt động (động từ), trạng thái, tính chất (tính từ)… Từ là công cụ biểu thị khái niệm của con người đối với hiện thực.

Trong tiếng nói của một dân tộc học, từ là mục tiêu nghiên cứu của nhiều cấp độ khác nhau, như cấu tạo từ, hình thái hoc, ngữ âm học, phong cách học, cú pháp học.

Mục lục

một Đơn vị cấu tạo 2 Phương thức cấu tạo 3 Biến thể của từ 4 Tham khảo

Đơn vị cấu tạo

Đơn vị cơ sở để cấu tạo từ tiếng thienmaonline.vnệt là những tiếng, dòng mà ngữ âm học vẫn gọi là những âm tiết ” Tiếng là đơn vị cấu tạo nên từ. Từ chỉ gồm một tiếng là từ đơn, từ gồm nhiều tiếng hoặc 2 tiếng là từ phức.

Mặc dù nguyên tắc phổ biến là những từ được cấu tạo từ những hình vị, nhưng hình vị trong những tiếng nói của một dân tộc khác nhau sở hữu thể ko như nhau.

Tiếng của tiếng thienmaonline.vnệt sở hữu giá trị tương đương như hình vị trong những tiếng nói của một dân tộc khác, và người ta cũng gọi chúng là những hình tiết (morphemesyllable) – âm tiết sở hữu giá trị hình thái học.

Xét về ý nghĩa, về giá trị ngữ pháp, về năng lực tham gia cấu tạo từ… ko phải tiếng (hình tiết) nào cũng như nhau.

Trước hết sở hữu thể thấy ở bình diện nội dung:

Sự tranh luận về giá trị và ý nghĩa của tiếng, thực sự chỉ tập trung ở những tiếng thuộc loại b.

những bạn đang xem: Vỉa hầu là gì

 và c., nhất là loại c. Tuy nhiên, tư cách và giá trị tương đương với hình vị trong tiếng thienmaonline.vnệt vẫn sở hữu thể chứng minh được (mặc dù chưa thực sự sở hữu sức thuyết phục tuyệt đối cho tất cả mọi trường hợp) qua những hiện tượng tách rời, lặp, chen thành tố, rút gọn… Ví dụ:

Mặt khác, cũng cần thấy rằng những tiếng thuộc loại c.

Xem thêm: Income Là Gì – Phân Biệt Salary, Wage Và Income

 này ko chiếm số lượng nhiều trong tiếng thienmaonline.vnệt; và đa số trong số đó lại thuộc nguồn gốc ngoại lai. Chúng thuộc phạm thienmaonline.vn ở vùng biên chứ ko phải ở vùng tâm của tiếng thienmaonline.vnệt. Hơn nữa, mặt dù chưa sở hữu những chứng cứ đầy đủ về mặt tâm lý tiếng nói của một dân tộc học, nhưng chúng ta cũng phải lưu ý tới một điều là: trong ứng xử tiếng nói của một dân tộc, dường như người thienmaonline.vnệt luôn luôn sở hữu tâm lý chờ đợi ở mỗi tiếng (bất kể tiếng đó như thế nào) một phần nghĩa nào đấy; hoặc sẵn sàng cấp cho nó một nghĩa nào đấy. Nếu ko vậy thì làm sao người ta sở hữu thể chấp nhận được những tiếng, những câu như sau: “Trời đất khen sao khéo khéo phòm” của Hồ Xuân Hương?

Nói tóm lại, trong thienmaonline.vnệt ngữ học hiện nay, nếu lấy tiêu chí “sở hữu chỉ ra, sở hữu quy chiếu vào mục tiêu nào, khái niệm nào hay ko” thì người ta vẫn quen phân loại và gọi những tiếng thuộc loại a. kể trên là loại tiếng sở hữu nghĩa; còn những tiếng thuộc loại b.

Xem thêm: Animate là gì

 và c. là tiếng vô nghĩa.

Về năng lực hoạt động ngữ pháp, sở hữu thể căn cứ vào tiêu chí: “sở hữu năng lực hoạt động tự do hay ko” để chia những tiếng thành hai loại:

Tuy nhiên, ranh giới của những loại tiếng ko phải là hoàn toàn tuyệt đối. Cần phải lưu ý tới những trường hợp trung gian giữa loại này với loại kia, phạm thienmaonline.vn này với phạm thienmaonline.vn kia.

Phương thức cấu tạo

Từ tiếng thienmaonline.vnệt được cấu tạo hoặc là bằng những tiêu dùng một tiếng, hoặc là tổ hợp những tiếng lại theo lối nào đó.

Phương thức tiêu dùng một tiếng làm một từ sẽ cho ta những từ đơn (còn gọi là từ đơn tiết). Vậy từ đơn ở đây được hiểu rõ là những từ cấu tạo bằng một tiếng.

Phương thức tổ hợp (ghép) những tiếng lại, mà giữa những tiếng (thành tố cấu tạo) đó sở hữu quan hệ về nghĩa với nhau, sẽ cho ta những từ gọi là từ ghép. Dựa vào tính chất của mối quan hệ về nghĩa giữa những thành tố cấu tạo, sở hữu thể phân loại từ ghép tiếng thienmaonline.vnệt như sau:

Từ ghép đẳng lập. Đây là những từ mà những thành tố cấu tạo sở hữu quan hệ bình đẳng với nhau về nghĩa. Ở đây, sở hữu thể lưu ý tới hai năng lực.

Từ ghép chính phụ. Những từ ghép mà sở hữu thành tố cấu tạo này phụ thuộc vào thành tố cấu tạo kia, đều được gọi là từ ghép chính phụ. Thành tố phụ sở hữu vai trò phân loại, chuyên biệt hoá và sắc thái hoá cho thành tố chính. Ví dụ: tàu hoả, đường sắt, sân bay, hàng ko, nông sản, cà chua, máy dòng, dưa hấu, cỏ gà… xấu bụng, tốt mã, lão hoá… xanh lè, đỏ rực, ngay đơ, thằng tắp, sưng vù…

Phương thức tổ hợp những tiếng trên cơ sở hoà phối ngữ âm cho ta những từ láy (còn gọi là từ lấp láy, từ láy âm).

Từ láy tiếng thienmaonline.vnệt sở hữu độ dài tối thiểu là hai tiếng, tối đa là bốn tiếng và còn sở hữu loại ba tiếng. Tuy nhiên, loại thứ 1 là loại tiêu biểu nhất cho từ láy và phương thức láy của tiếng thienmaonline.vnệt.

Một từ sẽ được coi là từ láy lúc những yếu tố cấu tạo nên chúng sở hữu thành phần ngữ âm được lặp lại; nhưng vừa sở hữu lặp (còn gọi là điệp) vừa sở hữu biến đổi (còn gọi là đối). Ví dụ: đỏ đắn: điệp ở âm đầu, đối ở phần vần. Vì thế, nếu chỉ sở hữu điệp mà ko sở hữu đối (chẳng hạn như: người người, nhà nhà, ngành ngành… thì ta sở hữu dạng láy của từ chứ ko phải là từ láy. Kết hợp tiêu chí về số lượng tiếng với cách láy, sở hữu thể phân loại từ láy như sau:

Từ láy gồm hai tiếng (cũng gọi là từ láy đôi) sở hữu những dạng cấu tạo sau:

Láy hoàn toàn. Gọi là láy hoàn toàn nhưng thực ra bộ mặt ngữ âm của hai thành tố (hai tiếng) ko hoàn toàn trùng khít nhau, chỉ sở hữu điều là phần đối của chúng rất nhỏ làm cho người ta vẫn nhìn thấy được hình dạng của yếu tố gốc trong yếu tố được gọi là yếu tố láy. sở hữu thể chia những từ láy hoàn toàn thành ba lớp nhỏ hơn:

BẰNG TRẮC Ngang (một) Hỏi (4) Sắc (5) Huyền (2) Ngã (3) Nặng (6) m – p    ng – c n – t    nh – ch

Láy bộ phận. Những từ láy nào chỉ sở hữu điệp ở phần âm đầu, hoặc điệp ở phần vần thì được gọi là láy bộ phận. Căn cứ vào đó, sở hữu thể chia từ láy bộ phận thành hai lớp.

Từ láy ba và bốn tiếng được cấu tạo thông qua cơ chế cấu tạo từ láy hai tiếng. Tuy vậy, từ láy ba tiếng dựa trên cơ chế láy hoàn toàn, còn từ láy bốn lại dựa trên cơ chế láy bộ phận là phần lớn. Ví dụ: khít khìn khịt, sát sàn sạt, dửng giới hạn dưng, trơ trờ trờ… đủng đà đủng đỉnh, lếch tha lếch thếch, linh tinh lang tang, vội vội vàng vàng…

Trên thực tiễn, số lượng từ láy 3 tiếng và 4 tiếng ko nhiều. Mặt khác, sở hữu thể coi chúng chỉ là hệ quả, là bước “tiếp theo” trên cơ chế láy của từ láy hai tiếng mà thôi. Từ láy ba là láy toàn bộ tất nhiên sự biến thanh và biến vần (ví dụ: nhũn – nhũn nhùn nhùn; xốp – xốp xồm xộp…). Nhiều lúc ta gặp những “cặp bài trùng” giữa từ láy hai tiếng và ba tiếng như: sát sạt – sát sàn sạt; trụi lủi – trụi thui lủi; nhũn nhùn – nhũn nhùn nhùn; khét lẹt – khét lèn lẹt… Từ láy bốn tiếng thì tình hình cấu tạo sở hữu đa tạp hơn. sở hữu thể là:

vớ vẩn → vớ va vớ vẩn lề mề → lề mà lề mề… hùng hổ → hùng hùng hổ hổ vội vàng → vội vội vàng vàng… nhồm nhoàm → lồm nhồm loàm nhoàm thơ thẩn → lơ thơ lẩn thẩn…

Ngoài ra, còn sở hữu một số từ khác ko cấu tạo theo những cách nêu trên; hoặc từ một từ gốc sở hữu thể cấu tạo hai từ láy bốn tiếng chứ ko phải chỉ sở hữu một. Chẳng hạn: bù lu bù loa; bông lông ba la… hoặc bắng nhắng – bắng nha bắng nhắng; bắng nhắng bặng bặng nhặng…

Sự biểu đạt ý nghĩa của từ láy rất phức tạp và rất thú vị, nhất là ở nhiều nhóm từ cùng sở hữu khuôn cấu tạo lại sở hữu thể sở hữu những điểm giống nhau nào đó về nghĩa. Điều này cần được khảo sát riêng tỉ mỉ hơn.

Từ những kiểu từ đã trình bày trên đây, tiếng thienmaonline.vnệt còn sở hữu một lớp từ mà người bản ngữ hiện nay ko thấy giữa những thành tố cấu tạo (những tiếng) của chúng sở hữu quan hệ gì về ngữ âm hoặc ngữ nghĩa. Vì vậy, từ góc độ phân loại, cần tách chúng ra và gọi là cáctừ ngẫu hợp với ngụ ý: những tiếng tổ hợp với nhau ở đây một cách tự nhiên. Lớp từ này sở hữu thể bao gồm:

Bộ phận từ này trong những năm vừa rồi sở hữu xu hướng gia tăng do những mối quan hệ quốc tế tăng khoảng trống, tạo điều kiện cho sự tiếp xúc, vay mượn và tham gia từ ngữ, nhất là trong lĩnh vực thông tin, khoa học và kĩ thuật.

Biến thể của từ

Trong hoạt động của mình, một số từ tiếng thienmaonline.vnệt sở hữu thể sở hữu biến động về cấu trúc. Tuy nhiên, cần nói rằng đó ko phải là những biến dạng theo nguyên tắc hình thái học như những dạng thức khác nhau của từ trong tiếng nói của một dân tộc biến hình. Ở đây chúng thường chỉ được coi là dạng lâm thời biến động hoặc dạng “lời nói” của từ. sở hữu nghĩa rằng, những biến động đó ko đều đặn, ko thường xuyên ở tất cả mọi từ. Chúng chỉ lâm thời xảy ra ở một số từ trong một số trường hợp sử dụng mà thôi. Đại thể sở hữu những dạng biến động như sau:

Biến một từ sở hữu cấu trúc lớn, phức tạp hơn sang cấu trúc nhỏ, đơn thuần hơn. Thực chất đây là sự rút gọn một từ dài thành từ ngắn hơn. Ví dụ:

ki-lô-gam → ki lô/ ký lô (ông) cử nhân → (ông) cử (ông) tú tài → (ông) tú

Xu hướng biến đổi này ko sở hữu tính cần, ko đều đặn ở mọi từ, và nhiều lúc chỉ vì nguyên do tiết kiệm trong tiếng nói của một dân tộc. ko phải ngày nay tiếng thienmaonline.vnệt mới sở hữu hiện tượng rút gọn như vậy, mà những cặp từ song song tồn tại giữa một bên là từ đa tiết với một bên là từ đơn tiết chứng tỏ rằng hiện tượng này đã sở hữu từ lâu. Chẳng hạn:

ve ve → ve bươm bướm → bướm đom đóm → đóm (một)

Rất nhiều tên gọi những tổ chức chính trị, xã hội, tôn giáo, những danh nhân, địa danh… trong tiếng thienmaonline.vnệt ngày nay đã được rút gọn lại như vậy

Đảng cùng sản thienmaonline.vnệt Nam → Đảng hợp tác xã → hợp

Xu hướng biến đổi một từ đơn thuần thành một từ sở hữu cấu trúc phức tạp hơn, trong tiếng thienmaonline.vnệt hiện nay ko thấy sở hữu. Rất sở hữu thể vì nó trái với nguyên tắc tiết kiệm mà người sử dụng tiếng nói của một dân tộc thường xuyên phải tính tới.

Lâm thời phá vỡ cấu trúc của từ, phân bố lại yếu tố tạo từ với những yếu tố khác ngoài từ chen vào. Ví dụ:

khổ sở → lo khổ lo sở ngặt nghẽo → cười ngặt cười nghẽo danh lợi

+ ham chuộng

→ ham danh chuộng lợi

Sự biến đổi theo kiểu này rất nhiều loại, nhằm nhiều mục đích. Cũng sở hữu lúc người nói, với dụng ý ít nhiều mang tính chơi chữ, đã phá vỡ cấu trúc từ để tiêu dùng yếu tố tạo từ với tư cách như một từ. Ví dụ:

tìm hiểu rõ → tìm mà ko hiểu rõ đánh đổ → đánh mãi mà ko đổ…

(một) Đồng ko con đóm lập loè (Tản Đà)

Tham khảo

Chuyên mục: Hỏi Đáp


Nguồn : Sưu tầm

Related Articles

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button