Giải Bài 15: Chất tinh khiết – Hỗn hợp. Phương pháp tách các chất

Create by : https://globalizethis.org

I. CHẤT TINH KHIẾT

Câu hỏi 1: Em có nhận xét gì về số lượng các chất có trong nước cất, bình khí oxygen y tế, sản phẩm đường tinh luyện và muối tinh. Các chất đó ở thế nào?

Lời giải tham khảo:

Xem thêm :  Số phức là gì - Các phép toán và ứng dụng của số phức

Trong nước cất, bình khí oxygen y tế, sản phẩm đường tinh luyện và muối tinh chỉ có duy nhất một chất. 

Các chất đó ở thể: 

  • Trong nước cất: thể lỏng.
  • Trong bình khí oxygen y tế: thể khí.
  • Trong sản phẩm đường tinh luyện và muối tinh: thể rắn.

Câu hỏi 2: Đường có vị ngọt, muối ăn có vị mặn, nước sôi ở 100 độ C và khí oxygen hóa lỏng ở -183 độ C. Theo em, nếu lẫn tạp chất khác thì những tính chất trên có thay đổi không?

Lời giải tham khảo:

Nếu lẫn tạp chất khác thì những tính chất kể trên đó của đường sẽ bị thay đổi.

II. HỖN HỢP

Câu hỏi 1: Bột canh có phải là chất tinh khiết không? Em hãy liệt kê các thành phần tạo nên bột canh được dùng làm gia vị trong bữa ăn của gia đình em

Lời giải tham khảo:

Bột canh không phải là chất tinh khiết

Học sinh quan sát thành phần được in trên bao bì gói bột canh gia đình mình sử dựng ví dụ: Các thành phần tạo nên bột canh bao gồm muối ăn, chất điều vị, đường, bột tỏi, bột tiêu.

Câu hỏi 2: Nếu có đủ nguyên liệu, em làm thế nào để có bột canh? Nếu bớt một thành phần của bột canh thì vị có thay đổi không? Giải thích

Lời giải tham khảo:

Nếu có đủ nguyên liệu, khi trộn các nguyên liệu đã có theo một tỉ lệ thích hợp thì sẽ tạo nên bột canh.

Nếu bớt một trong các thành phần của bột canh thì vị của nó có thay đổi vì bột canh là một hỗn hợp tất cả các chất, mùi vị phụ thuộc vào tất cả các thành phần, nếu bớt một thành phần thì sẽ tạo thành một hỗn hợp khác bột canh, vị của nó đương nhiên sẽ thay đổi.

Câu hỏi 3: Quan sát hình 15.3, em hãy cho biết nước khoáng thiên nhiên có phải là nước nguyên chất không?

Lời giải tham khảo:

Nước khoáng thiên nhiên không phải là nước nguyên chất vì trong nước khoáng thiên nhiên còn có chưa thêm nhiều hàm lượng của các chất khác.

III. HỖN HỢP ĐỒNG NHẤT

Câu hỏi 1: Từ thí nghiệm 1, hãy cho biết các chất lỏng có hoà tan trong nhau không.

Thí nghiệm 1: Tạo hỗn hợp đồng nhất và không đồng nhất

  • Bước 1: Lấy 2 ống nghiệm, thêm nước cất đến 1/3 ống.
  • Bước 2: Lần lượt cho một thìa ethanol vào ống nghiệm thứ nhất và một thìa dầu ăn vào ống nghiệm thứ hai.
  • Bước 3: Lắc đều hai ống nghiệm, để yên và quan sát hiện tượng.

Lời giải tham khảo:

Ống nghiệm thêm ethanol: các chất lỏng có hòa tan.

Ống nghiệm thêm dầu ăn: các chất lỏng không hòa tan.

Câu hỏi 2: Quan sát hình 15.4, em hãy nhận xét sự phân bố thành phần các chất trong hỗn hợp đồng nhất và không đồng nhất.

Lời giải tham khảo:

Nhận xét sự phân bố thành phần các chất trong hỗn hợp đồng nhất và không đồng nhất qua hình 15.4: 

  • Trong hỗn hợp đồng nhất: Có các thành phần giống nhau, phân bổ đều ở mọi vị trí.
  • Trong hỗn hợp không đồng nhất: có những thành phần không giống nhau ở mọi vị trí trong toàn bộ hỗn hợp.

Câu hỏi 3: Em hãy lấy ví dụ về hỗn hợp đồng nhất và hỗn hợp không đồng nhất.

Lời giải tham khảo:

Hỗn hợp đồng nhất: nước muối, nước đường,…

Hỗn hợp không đồng nhất: hỗn hợp cát và nước, dầu và nước,…

IV. CHẤT RẮN TAN VÀ KHÔNG TAN TRONG NƯỚC 

Câu hỏi 1: Em hãy kể tên một số chất rắn tan được trong nước, một số chất rắn không tan được trong nước mà em biết

Lời giải tham khảo:

Một số chất rắn tan được trong nước là: đường, muối, viên C sủi,…

Một số chất rắn không tan được trong nước là: nhôm, sắt, thủy tinh, cát,…

Câu hỏi 2: Từ thí nghiệm 2, em hãy hoàn thành thông tin theo mẫu bảng 15.1

Thí nghiệm 2: Hoà tan các chất rắn trong nước

Các chất rắn dạng bột: muối ăn, đường, bột mì, cát, thuốc tím, iodine.

Các bước thí nghiệm:

  • Bước 1: Quan sát trạng thái, màu sắc của các chất rắn trước khi tiến hành thí nghiệm.
  • Bước 2: Lấy 6 ống nghiệm sạch được đánh số từ 1 – 6, cho vào mỗi ống 1/4 thể tích nước cất.
  • Bước 3: Cho vào 6 ống nghiệm trên lần lượt một thìa nhỏ muối ăn, đường, bột mì, cát, thuốc tím, iodine. Lắc đều các ống nghiệm, quan sát hiện tượng.

Lời giải tham khảo:

V. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN LƯỢNG CHẤT RẮN HÒA TAN TRONG NƯỚC

Câu hỏi 1: Tiến hành thí nghiệm 3 và hoàn thành kết quả theo mẫu bảng 15.2

  • Bước 1: Lấy 5 cốc thủy tinh 250 ml đánh số từ 1 – 5,cho vào mỗi cốc 100 ml nước ở nhiệt độ khác nhau. Cốc 1 đựng nước lạnh, cốc 2 đựng nước ở nhiệt độ thường, các cốc 3, 4, 5 đựng nước nóng.
Xem thêm :  Bài 2: Hình thang| Hình học chương I | Sgk toán 8 tập 1 | Soạn Giải Toán 8

Chuẩn bị 15 viên đường phèn có kích thước tương đương nhau.

Nghiền nhỏ 3 viên, để riêng.

  • Bước 2: Cho vào các cốc 1 – 4, mỗi cốc 3 viên đường phèn.

Cho 3 viên đường phèn đã nghiền nhỏ vào cốc 5. Dùng đũa thuỷ tinh khuấy đều cốc 4 và 5. Dùng đồng hồ bấm giây ghi lại thời gian từ khi bắt đầu cho đường vào mỗi cốc cho đến khi đường tan hết trong nước tạo ra hỗn hợp đồng nhất.

Lời giải tham khảo:

Học sinh tự thực hành thí nghiệm, kẻ bảng và ghi lại thời gian đồng hồ bấm giây đo được từ khi bắt đầu cho đường và mỗi cốc cho đến khi đường tan hết trong nước tạo ra hỗn hợp đồng nhất theo mẫu bảng 15.2.

Câu hỏi 2: Đường ở cốc nào sẽ tan nhanh nhất, chậm nhất? Giải thích.

Lời giải tham khảo:

Đường ở cốc số 1 là tan chậm nhất còn đường ở cốc nước số 5 là tan nhanh nhất.

Bởi vì cốc nước số 1 là cốc nước lạnh, viên đường to và không khuấy được đều. Trong nước lạnh các phân tử nước chuyển động chậm, đồng thời các phân tử đường to và không được khuấy đều nên các phân tử đường khó khăn xen vào giữa các phân tử nước nhanh chóng, vì vậy nên đường cốc số 1 mất thời gian tan lâu nhất.

VI. CHẤT KHÍ TAN TRONG NƯỚC 

Câu hỏi 1: Khi em mở nắp chai nước ngọt để rót vào cốc (hình 15.7) thì thấy bọt khí tạo ra và nghe tiếng “xì xèo” ở miệng cốc. Em hãy giải thích hiện tượng này. 

Lời giải tham khảo:

Khi mở nắp chai nước ngọt để rót vào cốc (hình 15.7) thì thấy bọt khí tạo ra và nghe tiếng “xì xèo” ở miệng cốc, hiện tượng này xảy ra là do khí CO2 được nén trong các chai nước ngọt này, ở các nhà máy sản xuất nước ngọt, người ta dùng áp lực lớn để ép CO2 hòa tan vào nước, sau đó nạp vào bình và đóng kín lại thì thu được nước ngọt. Khi mở nắp bình, áp suất bên ngoài thấp nên CO2 lập tức bay vào không khí, vì vậy có bọt khí và nghe thấy tiếng “xì xèo” ở miệng cốc khi mở nắp chai để rót nước vào cốc.

VII. DUNG DỊCH – DUNG MÔI – CHẤT TAN

Câu hỏi 1: Từ thí nghiệm 1, em hãy cho biết dầu ăn và ethanol, chất nào tan hoàn toàn trong nước. Hỗn hợp thu được là đồng nhất hay không đồng nhất? 

Thí nghiệm 1: Tạo hỗn hợp đồng nhất và không đồng nhất

  • Bước 1: Lấy 2 ống nghiệm, thêm nước cất đến 1/3 ống.
  • Bước 2: Lần lượt cho một thìa ethanol vào ống nghiệm thứ nhất và một thìa dầu ăn vào ống nghiệm thứ hai.
  • Bước 3: Lắc đều hai ống nghiệm, để yên và quan sát hiện tượng.

Lời giải tham khảo:

Từ thí nghiệm 1 ta có thể quan sát được Ethanol là chất tan hoàn toàn trong nước và hỗn hợp thu được là hỗn hợp đồng nhất.

Câu hỏi 2: Ở thí nghiệm 2, những chất tan trong nước tạo ra hỗn hợp đồng nhất hay không đồng nhất? 

Thí nghiệm 2: Hoà tan các chất rắn trong nước

Các chất rắn dạng bột: muối ăn, đường, bột mì, cát, thuốc tím, iodine.

Các bước thí nghiệm:

  • Bước 1: Quan sát trạng thái, màu sắc của các chất rắn trước khi tiến hành thí nghiệm.
  • Bước 2: Lấy 6 ống nghiệm sạch được đánh số từ 1 – 6, cho vào mỗi ống 1/4 thể tích nước cất.
  • Bước 3: Cho vào 6 ống nghiệm trên lần lượt một thìa nhỏ muối ăn, đường, bột mì, cát, thuốc tím, iodine. Lắc đều các ống nghiệm, quan sát hiện tượng.

Lời giải tham khảo:

Ở thí nghiệm 2: những chất tan trong nước tạo ra hỗn hợp đồng nhất.

Câu hỏi 3: Dựa vào hình 15.8, em hãy mô tả quá trình tạo ra dung dịch.

Lời giải tham khảo:

Quá trình tạo ra dung dịch là:

Cho chất tan (đường) vào dung môi (nước) ⇒ khuấy đều cho đến khi thấy chất tan tan hết trong dung môi ⇒ thu được dung dịch đường.

Câu hỏi 4: Em hãy lấy ví dụ chất tan trong dung môi này mà không tan trong dung môi khác.

Lời giải tham khảo:

Ví dụ: mẩu cao su khi cho vào dung môi là nước thì không tan, nhưng khi cho vào dung môi là xăng thì lại tan.

VIII. HUYỀN PHÙ

Câu hỏi 1: Hằng năm khi mùa lũ về, trên các sông lại có sự bồi đắp thêm chất dinh dưỡng cho đất ở vùng đồng bằng nơi chúng chảy qua. Em hãy cho biết tại sao lại có hiện tượng này?

Lời giải tham khảo:

Hằng năm khi mùa lũ về, trên các sông lại có sự bồi đắp thêm chất dinh dưỡng cho đất ở vùng đồng bằng nơi chúng chảy qua vì mỗi khi có lũ về, nước chảy qua đem theo và để lại ở các vùng đất đồng bằng một hỗn hợp không đồng nhất các chất gọi chung là phù sa. Phù sa là một sản phẩm phong hóa của các loại đất đá, bị vụn bở chứa nhiều hỗn hợp các chất, khoáng chất dinh dưỡng, chúng bồi đắp thêm sự màu mỡ cho các vùng đất đồng bằng ven sông.

Xem thêm :  [Tóm Tắt] & [Soạn Bài] Cảnh ngày xuân

IX. NHŨ TƯỢNG 

Câu hỏi 1: Món xốt mayonnaise em yêu thích sử dụng trong các món salad có thể tự chế biến ở nhà với các nguyên liệu đơn giản như trong hình 15.10 bằng cách trộn lẫn thành một hỗn hợp. Theo em, hỗn hợp mayonnaise là một dung dịch, huyền phù hay một dạng khác.

Lời giải tham khảo:

Hỗn hợp mayonnaise là một dạng khác, là nhũ tượng.

X. PHÂN BIỆT DUNG DỊCH, HUYỀN PHÙ VÀ NHŨ TƯỢNG

Câu hỏi 1: Em hãy lấy một số ví dụ về huyền phù, nhũ tượng mà em biết trong thực tế.

Lời giải tham khảo:

Một số ví dụ về huyền phù, nhũ tượng biết trong thực tế:

  • Huyền phù: bùn và phù sa trong nước,…
  • Nhũ tương: hỗn hợp lòng đỏ trứng và lòng trắng trứng, viên nang cá,…

Câu hỏi 2: Từ các hình 15.11 đến 15.13, hãy phân biệt dung dịch, huyền phù và nhũ tương. 

Lời giải tham khảo:

Phân biệt dung dịch, huyền phù và nhũ tương: Khuấy đều các hỗn hợp dung dịch, huyền phù và nhũ tương và để yên một lúc:

  • Dung dịch: chất tan sẽ hòa tan vào nước tạo thành dung dịch không đổi.
  • Huyền phù: có chất tan lắng xuống dưới đáy bình.
  • Nhũ tương: nhìn thấy được các chất lỏng phân bố không đồng nhất bên trong hỗn hợp.

Câu hỏi 3: Hãy phân biệt hai dạng hỗn hợp: cát trong nước biển và muối trong nước biển.

Lời giải tham khảo:

Phân biệt cát trong nước biển và muối trong nước biển: 

  • Cát trong nước biển là huyền phù bởi vì nếu cho cát vào nước khuấy đều lên để một lúc sau sẽ thấy cát lắng xuống bên dưới đáy.
  • Ngược lại, muối khi cho vào nước là dung dịch vì nếu cho muối vào nước khuấy đều tạo thành dung dịch đồng nhất.

Câu hỏi 4: Vào mùa hè, chúng ta thường pha nước chanh đường có đá để giải khát. Theo em, nên hòa tan đường vào nước ấm rồi cho đá vào hay cho đá vào trước rồi mới hòa tan đường.

Lời giải tham khảo:

Vào mùa hè, chúng ta thường pha nước chanh đường có đá để giải khát, chúng ta nên hòa tan đường vào nước ấm rồi cho đá vào. 

Bởi vì trong nước ấm thì các phân tử nước sẽ chuyển động nhanh hơn, dễ hòa tan xen kẽ với được đường tạo thành dung dịch đường trong thời gian ngắn. Còn nếu cho đá vào trước sẽ khiến nước bị lạnh, các phân tử nước chuyển động chậm sẽ khiến mất nhiều thời gian đường tan hơn để tạo thành dung dịch đường.

XI. BÀI TẬP

Câu hỏi 1: Hoàn thành thông tin theo mẫu ở bảng sau: 

Lời giải tham khảo:

Câu hỏi 2: Hãy cho biết một số hỗn hợp đồng nhất và không đồng nhất thường gặp (không lấy những ví dụ có trong bài học).

Lời giải tham khảo:

Hỗn hợp đồng nhất: Sữa tươi, trà, nước mắm,…

Hỗn hợp không đồng nhất: kem đánh răng, soda, bột ngọt,…

Câu hỏi 3: Cho các từ sau: chất tinh khiết; hỗn hợp; đồng nhất; không đồng nhất; oxygen; carbon dioxide. Xác định từ phù hợp để hoàn thành câu dưới đây:

Nước uống có gas là một (1) … gồm đường, màu thực phẩm, hương liệu, chất bảo quản và khí (2) … tan trong nước, tạo thành hỗn hợp (3)…

Lời giải tham khảo:

(1) hỗn hợp.        

(2) carbon dioxide.             

(3) đồng nhất.

Câu hỏi 4: Sữa magie (magnesium hydroxide lơ lửng trong nước) được dùng làm thuốc trong y học để chữa bệnh khó tiêu, ợ chua. Sữa magie thuộc loại

A. dung dịch. 

B. huyền phù.

C. nhũ tương. 

D. hồn hợp đồng nhất.

Lời giải tham khảo:

Đáp án đúng là: B. huyền phù.

Câu hỏi 5: Cho các từ sau: lắc đều; huyễn phù; nhũ tương; hai lớp. Em hãy tìm từ phù hợp với các chỗ trồng để hoàn thành các câu dưới đây:

Dầu giấm mẹ em thường trộn salad là (1)… Khi để yên lâu ngày, lọ dầu giấm thường phân thành (2) … chất lỏng. Trước khi dùng dầu giấm chúng ta cần phải (3)…

Lời giải tham khảo:

(1) huyền phù.      

(2) hai lớp.           

(3) lắc đều.

Câu hỏi 6: Cho các từ: hỗn hợp đồng nhất; hỗn hợp không đồng nhất; nhũ tương; huyền phù; dung dịch; sương; bụi; bọt. Chọn từ phù hợp điền vào các số từ (1) đến (6) trong sơ đồ dưới đây:

Lời giải tham khảo:

(1) hỗn hợp đồng nhất.       

(2) huyền phù.         

(3) dung dịch.

(4) bọt.                   

(5) bụi.                  

(6) sương.

Khi copy nhớ ghi nguồn : https://globalizethis.org nhé . Chúc bạn may mắn

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

This site uses cookies to offer you a better browsing experience. By browsing this website, you agree to our use of cookies.